فرقان : 54 . صهر بكسر ( ص ) قرابت ازدواجى است . در قاموس و اقرب معناى اولى آن را قرابت گفته . در مجمع فرموده : نسب راجع بولادت نزديك است ، صهر خلطه‌اى است شبيه قرابت مصاهره در نكاح بمعنى مقاربت است . در نهج البلاغه خطبهء 3 فرموده : « و مال الآخر لصهره » يعنى : ديگرى براى قرابت و داماد بودنش از من منحرف شد . مقصود عبد الرحمن عوف است كه چون شوهر خواهر عثمان بود به او متمايل شد . و در خطبهء 162 هست كه بعثمان فرمود : « و قد نلت من صهره ما لم ينالا » يعنى از قرابت و دامادى پيامبر به چيزى رسيده‌اى كه ابو بكر و عمر نرسيده‌اند . مراد از نسب و صهر در آيه چنان كه گفته‌اند مرد و زن است و نيز گفته‌اند در آن مضاف مقدر است يعنى : « ذا نسب و ذا صهر » يعنى : خدا آنست كه از آب ( نطفه ) بشر آفريد و او را نر و ماده قرار داد مثل * ( « أَ لَمْ يَكُ نُطْفَةً مِنْ مَنِيٍّ يُمْنى ) * . . . * ( فَجَعَلَ مِنْه الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالأُنْثى » ) * قيامت : 37 - 39 . به نظر ميايد علت اطلاق نسب به پسران آنست كه بپدران نسبت داده ميشوند و علت اطلاق صهر بدختران آنست كه مورد مصاهره و پيوند با ديگران قرار ميگيرند . صوب : نزول . قصد . « صاب المطر انصبّ و نزل . صاحب السهم نحو الرمية : قصدها » ( اقرب ) . اصابه بمعنى درك ، يافتن ، طلب و اراده است . * ( « أَنْ يُصِيبَكُمْ مِثْلُ ما أَصابَ قَوْمَ نُوحٍ » ) * هود : 89 . يعنى بگيرد شما را مانند عذابيكه قوم نوح را گرفت . طلب و اراده معنى كردن نيز صحيح است * ( « فَسَخَّرْنا لَه الرِّيحَ تَجْرِي بِأَمْرِه رُخاءً حَيْثُ أَصابَ » ) * ص : 36 . باد را بسليمان مسخر كرديم با دستور او هر كجا كه اراده ميكرد به آسانى ميوزيد . اصابه در آيه بمعنى اراده است . مصيبت : بليّه و گرفتارى كه به انسان